PANEL | Muhsin Ertuğrul Sineması: Ulus Ötesi İzler

Geç Osmanlı’dan Erken Cumhuriyet Türkiye’sine uzanan tarihsel hatta, yerli sinemaya damga vuran sanatçılardan biri olan Muhsin Ertuğrul, yalnızca film üretimiyle değil, farklı coğrafyalarda yürüttüğü çalışmalar ve bu süreçte geliştirdiği estetik yönelimlerle de öne çıkar. Almanya ve Sovyetler Birliği’ndeki faaliyetleri, tiyatro ve operet geleneğiyle kurduğu geçirgen ilişki ve farklı ulusal sinema endüstrileri içinde gerçekleştirdiği üretimler, onun pratiğini ulusötesi dolaşım, kültürel etkileşim ve estetik melezleşme ekseninde çok katmanlı bir tartışma alanına dönüştürür.

Sinematek/Evi’nde gerçekleştirilecek bu panelde, altı uzman konuşmacı Muhsin Ertuğrul’un sinemasını birbirini tamamlayan tematik odaklar üzerinden ele alacaktır. Ulus-ötesi üretim pratikleri tarihsel, estetik ve toplumsal bağlamlarıyla yeniden değerlendirilirken, program şu tematik eksenler etrafında yapılandırılmaktadır: Almanya’daki faaliyetler, yerli-ulus-ötesi ilişkiler, Sovyet sinemasının etkileri, operet geleneği, Kara Lale Bayramı (1920) ve Tamilla (1927) filmlerinin incelenmesi. Panel boyunca filmler, ulus-ötesi sanatsal ağlar ve dönemin kültürel dolaşım dinamikleri üzerinden çok boyutlu bir perspektifle tartışılacaktır. Bu yaklaşım, Muhsin Ertuğrul’un sinemasını yalnızca tarihsel bir uğrak olarak değil, dolaşım, etkileşim ve dönüşüm kavramları çerçevesinde yeniden konumlandırmayı amaçlamaktadır.

Panelin ardından, Tamilla filmi Almanya Federal Arşivi (Bundesarchiv) izniyle tek seferlik özel gösterim olarak sunulacaktır.

Yerli sinemaya farklı açılardan yaklaşmak ve Muhsin Ertuğrul’un üretimini ulus-ötesi bağlamları içinde yeniden düşünmek isteyen herkes bu etkinliğe davet ediliyor. Etkinlik Salonu’nda gerçekleşecek etkinlik ücretsiz ve herkese açıktır.

PROGRAM AKIŞI

I. Oturum: 13.00-14.30

• Muhsin Ertuğrul Almanya’da – Oya Kasap Ortaklan
• Weimar Dönemi’nde Bir Ekspresyonist Film Örneği: Kara Lale Bayramı Filminin Sosyolojik ve Biçimsel Analizi – Barış Saydam
• Muhsin Ertuğrul’un Kemal Film Dönemi Yapımlarında Yerel ile Ulus-Ötesinin Karşılaşması – İ. Arda Odabaşı

Ara: 15 dakika

II. Oturum*: 14.45-16.15

• Muhsin Ertuğrul’un Sovyetler Birliği Deneyimi ve Sinema Diline Etkileri (1925–1927) – Ayşe Toy Par
• Tamilla’nın Serüveni – Ahmet Gürata
• Neşe, Müzik ve Emek: Muhsin Ertuğrul’un Operet Filmleri – Gülsenem Gün

III. Değerlendirme (15 dakika Soru-Cevap)

Ara: 15 dakika

IV. Tamilla (Film Gösterimi – 65’): 16.45

Moderatör: Oya Kasap Ortaklan